Trump: de rijkste regering ooit, en wat dat betekent voor de werkende mensen

Bron:

Het zou de rijkste regering ooit worden: Trumps kabinet bulkt van de ultra-rijke multimiljonairs en zelfs miljardairs zoals hijzelf. Bijna elke benoeming die Donald Trump sinds zijn verkiezing in november bekend maakte, is uiterst controversieel. Oorlogszuchtige generaals, verdoken aanhangers van de Ku Klux Klan, een hersenchirurg die gelooft dat het enige correcte geschiedenisboek de Bijbel is. Maar vooral veel, ontzettend veel geld: minstens 13 miljard dollar in totaal. Wat betekent zo’n Graaikabinet XXL voor de werkende mensen?

"Mijn filosofie is geld verdienen"

Trump had in zijn campagne beloofd om een einde te stellen aan het lobbywerk van Wall Street, dat zoveel invloed heeft op het Congres en het Witte Huis. Miljoenen gewone Amerikanen die geen toekomst zagen in een voortzetting van het beleid van Obama onder Hillary Clinton, reageerden enthousiast op Trumps slogan #DrainTheSwamp, zijn belofte om het moeras van corruptie en ons-kent-ons-politiek droog te leggen. Schoon schip maken, dat doet hij zeker. Zo laat Trump alle 204 Amerikaanse ambassadeurs in het buitenland stante pede vervangen, zet hij zowat al het personeel van alle departementen aan de deur en stelt hij in het Witte Huis enkel mensen aan van zijn eigen entourage, waaronder zelfs zijn schoonzoon Jared Kushner. Maar de invloed van de Wall Street miljonairs op de Amerikaanse politiek verkleinen is wel het laatste wat Trump wil doen.

In plaats van adviseurs en lobbyisten van het grootbedrijf, stelt Trump gewoon de CEO’s, bankiers en miljardairs zélf aan in zijn regering. De Washington Post spreekt daarom over “de rijkste regering in de moderne Amerikaanse geschiedenis”. Van de 22 staatssecretarissen en bestuurders (in de VS bestaan er geen ministers) in het kabinet van Trump zijn er minstens vijftien (multi-)miljonair. In totaal bezitten de bestuursleden van Trump meer dan 10 miljard dollar, met zijn eigen vermogen erbij bezit de nieuwe Amerikaanse regering wel minstens 13,7 miljard dollar. Dat is een veelvoud van de 250 miljoen dollar die de kabinetsleden van George Bush in 2001 samen op hun rekening hadden staan, in die tijd door de pers al “een regering van miljonairs” genoemd. Het kabinet Trump is dus een soort Graaikabinet XXL. Trump heeft zelfs drie miljardairs aangesteld die behoren tot de 0,001% rijkste Amerikanen.

Dat het wereldbeeld van zulke ultra-rijken verschilt van dat van de gewone Amerikaanse werkmensen is evident. Wie zijn deze miljonairs-politici? Betsy DeVos (Onderwijs) is lid van de Hollands-Amerikaanse miljardairsfamilie achter de multinational Amway. Ze voert al jaren strijd tegen het publieke onderwijsnet. Ze is voorstander van private scholen die vrij zijn om de lesinhoud te bepalen (zelf is ze een fundamentalistische christen) en die met elkaar concurreren in een soort scholenmarkt. Wilbur Ross (Handel) maakte zijn miljardenfortuin door bedrijven in moeilijkheden op te kopen, te herorganiseren en dan weer door te verkopen met veel winst. Zo maakte hij staalbedrijf LTV in Ohio weer “rendabel” door de arbeiders die 20 tot 30 dollar per uur verdienden te ontslaan om ze daarna via interimkantoren weer aan te nemen aan het minimumloon van 9 dollar per uur. Rex Tillerson (Buitenlandse Zaken), multimiljonair en voormalig CEO van multinationale petroleumgigant ExxonMobil, vatte de wereldvisie van de 1% waartoe hij behoort passend samen als: “Mijn filosofie is geld verdienen”.

Oorlog op alle fronten

En geld verdienen, dat is precies wat de 1% zal kunnen doen met de regering-Trump. De eerste dossiers die het overgangskabinet van Trump in november opende, spraken al boekdelen. Zo wordt een wet afgeschaft die pensioenadviseurs van private verzekeringsmaatschappijen verplicht om advies te geven in het belang van hun cliënten. Dat dossier staat symbool voor het dereguleringsbeleid dat Trump wil voeren. De banken, de energiesector, de industrie: overal wil Trump minder kostige regels die bestemd zijn om werknemers, consumenten of het milieu te beschermen. Steve Mnuchin van de beruchte zakenbank Goldman Sachs mag zelfs persoonlijk het monetaire beleid aanpassen op maat van zijn sector als Secretaris van Financiën. Rick Perry en Scott Pruitt die bevoegd zijn voor respectievelijk energie en milieu, hebben allebei in het verleden aangegeven dat ze niet in klimaatopwarming geloven. Oliemagnaat Harold Hamm (de 98ste rijkste mens op aarde) verkondigde deze week op televisie tevreden dat de nieuwe regering vanaf dag één zowat alle milieu- en klimaatnormen zal afbouwen. De reeds genoemde miljardair Ross heeft dan weer van Trump de opdracht gekregen om de bedrijfsbelasting, die al in vrije val is sinds het presidentschap van Ronald Reagan in de jaren ’80, nog verder te verlagen.

Daartegenover staan een aantal grote uitgaven die Trump wil realiseren. Zo wil hij extra investeren in het leger. Nu al gaat jaarlijks 600 miljard dollar, oftewel 55% van het budget van de Amerikaanse regering naar militaire uitgaven. Trump wil echter een nieuwe koers volgen in het buitenlands beleid. In plaats van bindende multilaterale afspraken om de VS-hegemonie in stand te houden, verkiest Trump een conservatievere aanpak waarbij de VS kunnen tussenkomen waar en wanneer ze willen, zonder in tijden van vrede verplicht te zijn om bepaalde gebieden te beschermen. Zo beweerde hij dat hij de olie in Irak gewoon wou “grijpen”, dat hij van Zuid-Korea en Japan tributen zou vragen als zij nog langer Amerikaanse militaire bescherming willen genieten en dat hij Mexico zou doen betalen voor het afwerken van de grote muur langs aan de Amerikaanse zuidergrens. De kabinetsleden die deze nieuwe koers moeten inzetten als Secretaris van Defensie en van Staatsveiligheid zijn de generaals (en miljonairs) James "Mad Dog" Mattis, beschuldigd van oorlogsmisdaden in Irak, en John Kelly, voormalig directeur van de illegale gevangenis op Guantánamo Bay. Zij zijn alvast niet bang om de mensenrechten met de voeten te treden.

Voor werkgevers en investeerders kunnen de voordelen dus niet op. De fossiele en militaire industrie staat te springen en Wall Street reageerde zeer tevreden op de nominaties van Trump. Wat mogen de werknemers verwachten? De nieuwe Secretaris van Arbeid wordt de 45-voudige miljonair Andrew Puzner, CEO van een aantal fastfoodketens waar gewerkt wordt met onderbetaalde en hyper-flexibele baantjes. Hij is een berucht tegenstander van vakbonden en sociale rechten. Dat belooft voor de Amerikaanse werkende klasse! Puzner sprak zich al uit tegen betaalde overuren en tegen het minimumloon, omdat beide volgens hem schadelijk zijn voor ondernemers. En wat gaat er gebeuren als de Mexicaanse muur, de militaire uitgaven en de verlaging van de bedrijfsbelasting voor een te groot onevenwicht in de begroting zorgen? Het is zeker niet uitgesloten dat Trump net zoals zijn voorbeelden Reagan en Bush de rekening opnieuw naar de werkende bevolking zal doorsturen in de vorm van besparingen. Zo lijken Trump en zijn miljonairs zich klaar te maken voor oorlog op alle fronten. Oorlog tegen de werknemers, oorlog tegen het klimaat en misschien zelfs een nieuwe oorlog voor olie in het Midden-Oosten.

Protest op komst

“We hebben verandering nodig. De meeste mensen dachten dat Hillary die verandering niet zou brengen. Zij zou hetzelfde bieden als wat we de afgelopen acht jaar hebben gehad en dat willen we niet. We willen eerlijkheid, stabiliteit, jobs, betere gezondheidszorg … alles”. Zo getuigde Sherry Sherd uit Wisconsin, een restaurantbediende die voor Trump heeft gestemd in Ter Zake. Ook haar dorpsgenoot Mary Lee Klaus die een tweedehands boekenwinkel werkt en de voorbije twee verkiezingen voor Obama had gestemd, was zo teleurgesteld in de Democraten dat ze uiteindelijk voor Trump heeft gestemd. “In het begin wou ik voor Bernie Sander stemmen. Ik vond zijn ideeën goed. Maar hij werd weggedrongen door Hillary en toen was het voorbij.” Wisconsin was een van de traditioneel Democratische staten in de Rust Belt waar Trump onverwacht kon winnen, dankzij de afkeer van het status quo dat Obama en Clinton vertegenwoordigen. 

Maar gaat Trump een betere president zijn voor deze kiezers en de miljoenen werkende Amerikanen voor wie het gewone leven steeds moeilijker wordt? Ongetwijfeld niet. Een blik op zijn kabinet zegt genoeg om te weten dat de verandering die Trump en zijn secretarissen gaan brengen, op maat zal zijn van de allerrijksten. Minder regels voor bedrijven, minder sociale en ecologische bescherming, minder bindende internationale afspraken zodat de VS gewoon hun zin kunnen doen overal ter wereld: dat zijn de sombere krijtlijnen van Trumps beleid. Het is daarom dat Bernie Sanders, de linkse kandidaat die wél had kunnen winnen, op 15 januari tienduizenden gewone Amerikanen op straat kreeg tegen de plannen om de nationale ziekteverzekering af te schaffen. Zij waren nog maar het voorsmaakje voor de miljoenen protestvoerders die overal in de VS op straat kwamen voor de Women's March tegen Donald Trump. Met bijna drie miljoen deelnemers was het de grootste protestactie aller tijden. Dat geeft hoop en moed om het tij van onderuit te keren.