Opgestaan om 5 uur s’ochtends. Eerste halte: het PVDA secretariaat in Brussel, waar we ons in kleine groepjes verdelen om de piketten in de omgeving van de stad te bezoeken. Samen met Claudia, een kameraad, kom ik aan op het Rouppeplein. Ons doel: mee te rijden met een auto langs de bouwwerven in Brussel om te zien of dat iedereen goed meedoet met de staking...
Aan onze zijde een 50-tal delegees rode en groene, Nederlandstalige en Franstalige, het is het begin van een ervaring die we niet snel zullen vergeten.
7u10, we begeven ons op de weg naar de haven van Brussel, waar er zich een groot aantal bouwbedrijven bevinden. De militanten weten waar ze naartoe moeten: de eerste bestemming is een bedrijf waarvan de baas bekend staat voor zijn antisyndicale praktijken. « We hadden er juist iemand gevonden om delegee te zijn en enkele dagen later was hij al op straat gezet. De baas laat de vakbond gewoonweg niet toe tot zijn bedrijf » vertelt een militant me. Het is dramatisch dat iets wat voor werknemers een verkregen recht is, hier moet worden afgedwongen met een strijd, dag in dag uit... « Maar het laatste woord is hier nog niet over gevallen: wij hebben nieuwe contacten », zegt hij met een glimlach op de lippen.
Inderdaad het bedrijf draait volop wanneer we aankomen. De arbeiders zeggen dat ze niet willen staken... Eén van hen legt ons uit dat ze met ontslag bedreigd zijn geweest. De baas wilt er niets van weten, maar dat houdt ons niet tegen: we blokkeren een ingang, en vervolgens een tweede. Enkele arbeiders geven ons een teken dat ze blij zijn, dat we ze helpen te staken. De kracht van de vakbonden op een dag van algemene staking is indrukwekkend...
Het tweede piket moet niet onderdoen voor het eerste. Een enorme werf op nog geen twee stappen van het Noord Station, waar iedereen ook doorwerkt. Hier is de meerderheid van de arbeiders Portugees. Ze verblijven in kazernes op de werf zelf, met 2 à 3 man op 10 vierkante meter, voor 4€ per uur. De directie hier is nog arroganter dan die van de vorige werf, uiteindelijk hebben ze aanvaard om de werf te sluiten, maar niemand die er echt in gelooft. Met hun werknemers die geen andere keuze hebben dan op de werf te blijven, houdt niets hen tegen om hen binnenkort het werk te laten hervatten. Voor Claudia en mij is het een klap in het gezicht : Men praat veel over China en zijn migrerende arbeiders... en dit gebeurt bij ons, de meest gereguleerde plaats in de wereld? Dit is het prachtige Europa dat de Commissie heeft gecreëerd ! Er start een discussie tussen de aanwezige delegees : is het de schuld van de Portugezen die hier voor minder komen werken en geen belastingen betalen of is het de schuld van de bazen die altijd er zo goedkoop mogelijk van af willen geraken?
Na verloop van tijd, beginnen we discussies aan te knopen met de delegees uit de groep. Sommigen kennen de PVDA al : « Ah, de PVDA ! Ik gebruik jullie studies in mijn vormingen, vooral de uitreiking van de citroenpers (prijs voor het bedrijf dat zijn werknemers het meeste uitbuit). », « Ja, ik heb jullie al gezien: waren jullie dat niet op het Brouckèreplein op 2 december? », « Raoul, hij is toch van de PVDA, he ? », « Jullie zijn goed bezig, doe zo verder ! »
Door meer persoonlijke discussies te voeren, wordt het voor ons makkelijker om te begrijpen wat voor ervaringen er achter de gemeenschappelijke woede liggen. Neem nu Abdeltif, hij werkt ondertussen al 16 jaar in de bouw. « Mijn vader is naar België gekomen toen hij 23 jaar oud was. Hij heeft heel zijn leven lang in de mijnen van Marcinelle gewerkt. Hij gestorven aan silicose (ziekte aan de longen) nadat hij zijn hele leven is uitgebuit. Ik heb een carrière van 27 jaar, mijn leven is beter dan dat van hem, net zoals hij dat wou, maar dit wordt minder en minder het geval. Ik denk dat het voor mijn kinderen nog erger wordt. Wanneer ik begon kreeg ik 89.000 BEF, dus meer dan €2.200. Vandaag, kom ik nauwelijks aan 1.700. Daarnaast doen we nu met 4 man wat we vroeger met een ploeg van 14 man deden. Om de pensioenen te betalen, moet men het geld halen waar het zit.
Ook Giovanni werkt al meer dan 25 jaar in de bouw. Elke dag staat hij voor 4u op om zijn collega’s in de regio van Namen op te halen. « We komen om 6u aan op het werk maar we beginnen maar om 7u. Dat geeft ons wat tijd om ter plaatse te ontbijten. » Terugkeren naar huis ? Tegen 17u wanneer alles goed gaat. « Ik slaap nooit veel. Gelukkig is het weekend om mijn batterijen weer op te laden. » Wat ons het meeste stoort aan de nieuwe maatregelen ? « Dat ze ons langer willen doen werken. Daar bovenop komt nog het feit dat ze zogenaamd iedereen op hetzelfde niveau willen zetten. Wij hebben nog het recht op brugpensioen vanaf 58 jaar, maar voor hoelang nog ? Heel je leven werken, al zittend achter een bureau, valt nochtans niet te vergelijken met wat je moet doen in de bouw. Men mag daar misschien wel rugproblemen krijgen, maar dat valt niet te vergelijken met wat we hier moeten doen. Dag in dag uit buiten werken in allerlei soorten weersomstandigheden en rond moeten lopen met zwaar materiaal. Ik ken in mijn vak arbeiders van 55 jaar die met moeite de dag doorgeraken door de pijn, omdat ze het werk fysiek niet meer aankunnen. En dan probeert de regering het ons wijs te maken dat het mogelijk is om te werken tot als we 65 jaar oud zijn? »
We bezoeken ook nog piketten aan Imtech en Audi. Als afsluiter ook nog twee andere piketten op bouwwerven. Uiteindelijk sluiten we de ochtend af aan tafel met een pizza in de Pletinckxstraat met een groene ploeg. « Hier is het adres van onze delegee, stuur ons zeker je artikel door. », kregen we te horen wanneer we op punt stonden te vertrekken. « Met veel plezier ! Tot binnenkort voor een nieuwe tour, wanneer ze het lef hebben om onze index aan te vallen ! » Zoals ik al zei : een ochtend om niet te vergeten en waar je niets over zult lezen in de kranten...